Thứ Bảy, 27 tháng 6, 2015

Sự kiện tàu Panay

       Sự kiện tàu Panay cũng khiến Hirohito nhanh chóng được người Mỹ chú ý. Ngày 14 tháng 12, Nhật báo Chicago đăng dòng tít lớn cảnh cáo SẼ CHẤM DỨT QUAN HỆ VỚI NHẬT nếu «Nhật hoàng» không có câu trả lời nhanh chóng với «đòi hỏi của Tổng thống Roosevelt yêu cầu Nhật phải xin lỗi, bồi thường và bảo đảm không tái diễn các hành động tấn công người Mỹ ở Trung Quốc». Dưới tiêu đề «Đòi hỏi của Mỹ đối với Mikado» là bức ảnh Hirohito nhỏ bé, đeo kính, mặc quân phục cưỡi trên lưng con bạch mã to lớn. Tờ Thời sự Nhật báo còn ám chi Nhật hoàng có quyền lực chính trị thật sự và do đó phải chịu trách nhiệm về vụ đánh đắm tàu chiến Mỹ. Tuy nhiên, những sự phơi bày của báo chí như thế còn rất hiếm.
Sự kiện tàu Panay

Tờ Thời báo New York và Bưu điện Washington có thiên hướng coi Nhật Bản như một chính thể thống nhất hay chì chú trọng vào các
      «Tướng lĩnh Nhật Bản», «giới quân phiệt» và «những kè cực đoan trong quân đội». Tờ Thời báo Los Angeles đăng xã luận ngày 14 tháng 12 trong đó có đoạn thông điệp Roosevelt gửi Nhật hoàng về sự kiện tàu Panay:
       « … mong muốn kêu gọi sự quan tâm đến một thực tế là lực lượng vũ trang Nhật Bản chi phục tủng sự điều khiển của Nhật hoàng và không … phục tủng chính phủ Nhật mà đại diện là Nội các… Bộ chi huy tối cao Nhật có thật sự tuân lệnh hay điều khiển Nhật hoàng dĩ nhiên là một vấn đề khác. Nhưng tính hai mặt trong nhà nước Nhật khiến chính phủ Nhật rất khó tiếp xúc.»
        Như vậy, tờ Thời báo Los Angeles đã bỏ ngỏ vấn đề về quyền hành thật sự của Nhật hoàng.
       Xét theo nhận định của những tờ nhật báo lớn này thì Hirohito hầu như không liên quan đến quá trình hoạch định chính sách ở Nhật. Trong một số ít trường hợp ngoại lệ thì ông chi tồn tại (nếu có) trong tâm trí người Mỹ chủ yếu như một ‘kẻ bung xung’ không có quyền hành gì. Tình hình quan hệ với Nhật ngày một xấu đi sau năm 1937 càng tô đậm thêm hình tượng này. Hình ảnh khắc sâu đối với nước Mỹ về Thiên hoàng Nhật Bản cho tới tận sự kiện Trân Châu cảng là một ông vua trị vì mà không có thực quyền – không hề tham dự vào quyết sách chính trị nhưng vẫn tại vị bởi các quyết định chính trị và dù không có ảnh hưởng gì đối với tư tưởng của các cố vấn nhưng luôn luôn và trong mọi việc đều ngoan ngoãn tuân theo lời khuyên của cố vấn. Những phỏng đoán này vừa sai lâm vừa ngoan cố. Do từ lâu hình ảnh sai lệch của Minh Trị Thiên hoàng đã ghi khắc trong tâm trí người Mỹ nên những ý nghĩ này còn tồn tại lâu dài đến tận sau vụ Trân Châu cảng. Bị ám ảnh bởi hình tượng bất di bất dịch về một ‘ông vua bù nhìn’ nên nhận thức của Mỹ về Hirohito và quá trình hoạch định chính sách của Nhật dãn tới cuộc chiến tranh Thái Bình Dương đã không hề xuất phát từ thực tế.
Từ khóa tìm kiếm nhiều: chien tranh nhat ban, Nhật hoàng hirohito
 

Vụ thảm sát và việc đánh đắm tàu Uss Panay

        Như để xát thêm muối vào vết thương, sau khi thuỷ thủ đoàn và hành khách tàu Panay phải rời bỏ con tàu đang cháy, lính Nhật đi trên thuyền máy còn leo lên boong và bắn theo chiếc thuyền cứu sinh cuối củng đang chèo vào bờ.          Tin tức về những sự kiện này, trong đó có ba người Mỹ chết và ba người khác bị thương nặng, về tới phương Tây ngay khi báo chí Anh, Mỹ bắt đâu tường thuật những tin tức chấn động về vụ thảm sát Nam Kinh. Hai sự kiện trên khiến công chúng Mỹ bất bình với sự hiếu chiến, tàn bạo và trơ tráo của quân Nhật, những kè đã tấn công tàu chiến của hai cường quốc chỉ trích nhiều nhất hành động của Nhật ở Trung Quốc. Những sự kiện này càng làm nổi bật hình tượng nước Nhật như một mối đe doạ trực tiếp đối với an ninh nước Mỹ.
      Tuy Konoe và Hải quân Thiên hoàng đã lập tức xin lỗi và bồi thường hơn 2,2 triệu đô-la cho cái họ gọi là sự «nhầm lẫn» khi đánh đắm tàu Panay nhưng một lân nữa, Hirohito lại không đích thân có hành động nào để hạn chế thiệt hại, mặc dù ông có thể dễ dàng gửi điện xin lỗi tới Tổng thống Roosevelt và Nhà vua George VI. Rõ ràng, cà ông lẫn nội các của Konoe đều không nhận thức hết mức độ của sai lâm vê quân sự và ngoại giao mà Nhật vừa phạm phải.

Vụ thảm sát và việc đánh đắm tàu Uss Panay

       Vụ thảm sát và việc đánh đắm tàu uss Panay không hề bị lãng quên hay được tha thứ, cả ở Trung Quốc hay ở Mỹ. Tin tức về vụ «hãm hiếp» ở Nam Kinh lan rộng và được nhiều người Trung Quốc biến thành một sự kiện biểu trưng như một tấm lăng kính mà họ luôn nhìn vào trong suốt cuộc chiến tranh vởi Nhật cho đến rất lâu sau đó. Ờ nước Mỹ đang điêu đứng vì suy thoái, các phóng sự về vụ thảm sát và đánh chìm tàu Panay gây sự chú ý hiếm hoi trên trang nhất.71 Tin tức từ châu Á nhanh chóng gây ra sự căng thẳng quốc tế, kích động một làn sóng chống Nhật và ủng hộ Trung Quốc không ngớt. Kể từ cuối thế kỷ 19, người Mỹ đã coi Trung Quốc không chi là một thị trường để khai thác mà còn là một nơi phù hợp để cụ thể hóa những lý tưởng và sự hào hiệp trong quan hệ với nước ngoài. Việc Tổng thống Roosevelt từ chối áp đặt lệnh cấm vận đối với nền kinh tế yếu ớt của Nhật Bản đã gặp phải sự chi trích từ phong trào tầy chay hàng hóa nhập khẩu của Nhật mới nổi lên. Các quan điểm ủng hộ việc tăng cường sức mạnh Hải quân ở Mỹ cũng ngày một nhiều. Roosevelt lúc này đã làm tổng thống đến nhiệm kỳ hai nhưng vẫn chưa thể áp đặt được chính sách ngoại giao đã cử Đại uý Royal E. Ingersoll, Trưởng phòng Tác chiến Hải quân tới Luân Đôn để bàn bạc khả năng hợp tác với Anh chống lại sự gây hấn của Nhật ở châu Á và Thái Bình Dương.
Từ khóa tìm kiếm nhiều: lich su nhat ban, nhật hoàng
 

Hirohito nóng lòng muốn đánh một trận quyết định

        Như vậy Hirohito biết rõ và đã phê chuẩn các kế hoạch ném bom, oanh tạc Nam Kinh và vủng phụ cận. ông phê chuẩn (làm trước tấu sau) việc bãi bỏ mọi hạn chế về phạm vi hành quân của quân đội; ông đã không làm gì để kiềm chế Lục quân và Hải quân trong cuộc tấn công thần tốc về hướng Nam Kinh mà chưa được lệnh từ Tokyo. Ngày 1 tháng 12, nhiều ngày sau khi các vụ oanh tạc đường không và tấn công đường biển và trên bộ vào Nam Kinh bắt đâu, Hirohito chính thức lệnh cho Tướng Matsui tổ chức tấn công: «chi huy quân đoàn Trung thổ Trung Quốc, phối hợp với Hải quân, tiến đánh và chiếm thủ đô của địch là Nam Kinh (Đại bản doanh Thiên hoàng, Quân lệnh số 8)».

Hirohito nóng lòng muốn đánh một trận quyết định

       Hirohito nóng lòng muốn đánh một trận quyết định vào «thủ đô của địch» vì vào thời điểm đó, giống như hầu hết ban chi huy tối cao của mình, ông tán thành quan điểm rẳng một đòn chí mạng sẽ buộc Tưởng Giới Thạch quỳ gối và chấm dứt cuộc chiến. Kết cục là bất chấp hậu quả về mặt ngoại giao mà hành động của Matsui và Asaka gây ra, Nhật hoàng vần công khai khen ngợi hai người này. Ngày 14 tháng 12, sau ngày Nam Kinh thất thủ, Nhật hoàng ban thánh chi tới các tổng tham mưu trưởng bày tò sự hài lòng khi biết tin đã chiếm được thành phố. Khi Tướng Matsui trở về Tokyo để rời khỏi chức vụ đang tạm giữ vào tháng Hai 1938, Hirohito đã ban thánh chi khen ngợi chiến công to lớn của ông này. Hoàng thân Asaka phải đợi đến tháng Tư 1940 mới vinh dự được trao Huân chương Hoàng Ưng. Đó là cách mà bằng quyền lực gián tiếp của mình, Hirohito đã tha thứ cho những hành vi tội ác của quân đội. Tuy có thể về mặt cá nhân, ông cũng thất vọng về những gì xảy ra ở Nam Kinh nhưng ông không hề công khai bày tỏ sự quan tâm nào và cũng không làm gì để bù đắp bâng cách quan tâm hay sửa đổi chính sách của Nhật trong đối xử với tù binh chiến tranh.
       Sĩ quan và binh lính của cả Lục quân lãn Hải quân đều tham gia gây tội ác ở Nam Kinh. Hành động của họ trủng hợp với cuộc bẳn pháo của quân đội Nhật nhằm vào thuyền của dân tị nạn Trung Quốc và các tàu chiến Anh Lady Bird và Bee. Củng lúc này, hai phi cơ Hải quân Nhật cố tình ném bom tàu chiến Mỹ Panay, đang neo đậu trên sông Dương Tử cách Nam Kinh khoảng 27 dặm ở phía thượng nguồn, khi đó có cả các nhà ngoại giao củng các ký giả và nhiếp ảnh gia Mỹ và châu Âu trên tàu.